Akvaryumlarda nitrit sıkça rastlanılan bir sorundur. Özellikle çiklitlerin (cichlet) popüler olmasından sonra daha fazla farkedilmiş olan bir problemdir. Ancak çoğu zaman nedeni doğru tanımlanmayarak dış parazit hastalığı olarak algılanır ve dış parazite uygun tedaviler uygulanır. Gerçekte dış parazitlerin büyük çoğunluğu zaten gözle görülebilir boydadır ve oldukça nadirdirgözükürler. Sık ve özellikle ithal balık eklenmeyen, doğadan canlı veya yem girmemiş bir akvaryumda dış parazit nedeniyle sorun yaşanması oldukça nadir görülen bir durumdur. Balıklarda görülen sürtünme sorununun en sık nedeni sudaki yetersiz biyolojik dönüşümün sonucu olarak yükselen nitrit değerleridir denilebilir.
Nitrit değerlerinin yüksekliği basit bir akvaryum testiyle de ölçülebilir. Bunun için üretilmiş suya daldırılan şeritler bulunmaktadır. Renk reaksiyonu esasına dayanan bu basit testler bize sudaki nitrit seviyeleri hakkında bilgi verir. İdeal bir akvaryumda nitrit ölçülemeyecek kadar düşük olmalıdır.
Nitrit sorunu yaşanan bir akvaryumda test yapmadan bile sorunu farketmek olası bir durumdur. Balıklar kuma veya dekorasyon malzemesine çoğu zaman yan yatarak sürtünürler. Bunu genelde titreme benzeri hareketler izler. Yüzgeçler kapanıp açılarak titreştirilir. Bu belirtiler yemleme sonrası iyice artar. Bakteri kültürü eklenmesi sorunu dramatik olarak düzeltir. Ancak yeni kurulan bir akvaryumla karşı karşıya değilsek, kültürün eklenmesi genellikle sadece geçici bir çözüm olacaktır. Asıl sorunu yani suda yüksek nitrit değerleri oluşturan hatayı bulmak esas hedef olmalıdır.
Kalabalık, yeterli su hareketi olmayan, kalitesiz yemlerle bolca yemlenen, düzenli olarak kısmi (%20 gibi) su değişimleri yapılmayan her akvaryum, yüksek nitrit riskiyle karşı karşıyadır. Su sıcaklığındaki ani düşüşler de biyolojik dönüşümü bozarak sorun yaratabilir.Dış filtrelerin yüksek yüzey alanına sahip (biyolojik dönüşüm için gerekli) substrat olmaksızın çalıştırılması da bu sorunun sık karşılaşılan bir nedenidir. Su geçirgenliği olmayan mercan kırığı ve bunun gibi maddelerin filtereye doldurulması kaba mekanik filtrasyondan ileri gidilmesini engeller. Açıkcası oldukça pahalı olan orjinal substrat kullanılamayacaksa süngerin tercih edilmesi diğer tüm malzemeden üstün sonuç verecektir.
Yüksek nitrit değerlerinin bir diğer nedeni de taban kumunda biriken artıklardır. Özellikle bitki gelişimine uygun ortam yaratmak için kalınca kum serilmiş akvaryumlar bu riski daha fazla taşırlar. Akvaryumda kumu karıştıran balık türlerine yer verilmesi bu riski azaltır (botya, tarak balığı gibi). Su değişimlerinde dip süpürgesi ile taban kumunun vakumlanması bu riski ortadan kaldırır.
Akvaryum hobisinin aspirini kabul edebileceğimiz tuz ( iyotsuz kalın tuz ) nitrit zehirlenmelerini de engelleyebilir. Bu nedenle su değişimleriyle beraber akvaryuma az miktarlarda bile tuz eklenmesi balıklara faydalı olacaktır.
Zebrasoma xanthurum çok hoş bir balıktır. Çevre koşullarına göre rengi mor ve koyu kahverengiye dönebilir. Görece barışçı bir balıktır.
Latince Adı: Zebrasoma xanthurum
Habitatı: Pasifik Okyanusu
Beslenme Biçimi: Otçul olarak beslenirler. Alg, yeşillik, bitkisel pul yemler.
Davranış Biçimi: Orta derecede agresif
Kendi Türlerine Davranışı: Agresif
Işık: Normal
Tuzluluk: 1.021 - 1.023
Sıcaklık: 25 - 27 ºC
En Fazla Büyüdüğü Boy: Doğada 20 cm., akvaryumlarda 10cm.boylarında olurlar.
Reef Uyumu: Uyumlu
Su pH’ı: 8.1 - 8.3
Deniz canlılarından Palyaçolar gurubunda bulunan Zebrasoma rostratum (Siyah Tang) Aşağıdaki özelliklere sahiptir:
Latince Adı: Zebrasoma rostratumdır.
Habitatı: Pasifik Okyanusu
Beslenme Biçimi: Otçul olarak. Alg, yeşillik, bitkisel pul yemleri severler.
Davranış Biçimi: Orta derecede agresiftir.
Kendi Türlerine Davranışı: Agresif
Işık: Normal
Tuzluluk: 1.021 - 1.023
Sıcaklık: 25 - 27 ºC
En Fazla Büyüdüğü Boy: Doğada 20 cm, akvaryumlarda 10cm.
Reef Uyumu: Uyumlu
Su pH’ı: 8.1 - 8.3
Tanglar gurubunun bir üyesi olan Desjardin Tang’ın özellikleri aşağıdaki gibidir.
Latince Adı: Zebrasoma desjardini olup Habitatı Hint okyanusu ve Kızıldeniz’dir.
Beslenme Biçimi: Otçul. Kuru bitkisel yem ve kurutulmuş yaprak yosunlar ile beslenmelidir.
Davranış Biçimi: Barışçıl
Kendi Türlerine Davranışı: Orta derecede agresif.
Tuzluluk: 1.021 - 1.023
Sıcaklık: 25 - 26 ºC
Reef Uyumu: Uyumlu
pH: 8.1 - 8.3
En Fazla Büyüdüğü Boy: 35 cm’i bulabilir ancak genellikle 20 cm’de kalırlar.
Zorluk Seviyesi: 2
En Az Akvaryum Hacmi:Akvaryumun min. hacmi 200 litre olmalıdır.
Latince Adı Dascyllus trimaculatus, Dascyllus albisella olan damselin Habitatı: D. albisella Doğu ve Orta Pasifik. Hawaii ve Johnson Adaları’nda yaşar ve mercanların üstünde yaşar. D. trimaculatus ise Batı Pasifikte yaşar ve bazı anemonların (Carpet Anemon) üstünde bulunur.
Yeni başlayanlar için uygun bir balıktır. Yaşları ilerledikçe vücudu gümüşümsü bir renk alır ve çekiciliğini kaybeder. Agresifliğine dikkat edilmelidir.
Beslenme Biçimi: Etçil olarak. Kuru yemle beslenebilir, arada destek olarak canlı yem verilmelidir.
Davranış Biçimi: Agresif
Kendi Türlerine Davranışı: Küçükken barışçıldırlar büyüdükçe agresifleşirler. Küçük yaşta alınan bir gurup beraber büyütülünce kavgalar fazla olmaz.
Üreme: Akvaryumda üretilmişlerdir. Yavrularını korurken korkusuzlardır. Çok fazla yaklaşınca mırıldanır gibi ses çıkarırlar.
Işık: Normal
Tuzluluk: 1.021 - 1.024
Sıcaklık: 24 - 26 ºC
En Fazla Büyüdüğü Boy:Yaklaşık 10 cm.’e kadar.
