Akvaryum Cenneti

Poeciliidae ailesinin en dekoratif balıklarından biri olan bu sevimli türün molilerin ana vatanı Texas ve Orta Amerika’daki tatlı ve yarı tuzlu sulardır. Moliler erkekleri 4, dişileri 6 cm. olabilir. Erkeklerde diğer poeciliidae üyeleri gibi gonopod bulunur. Moliler 24-28°C sıcaklığı severler. pH 6-8 arasında olmalıdır ve suda kesinlikle ısı değişimi olmamalıdır. En küçük ısı değişiminde bile sağlıkları bozulabilir. En az 70-80 litrelik bol bitkili bir akvaryumda ve 4-6 bireyden oluşan bir grup halinde bakılmaları önerilebilir. 1 erkeğe 3 dişi düşmesi uygundur.

Poeciliidae ailesinin en hassas üyesidir. Denildiği gibi özellikle ısı değişimlerine karşı çok hassastır. Kolayca mantar hastalıklarına yakalanabilirler. Bu yüzden de bakımı biraz tecrübe gerektiren bir balık türüdür.

Bulundukları akvaryuma 10 litreye 1 çay kaşığı hesabı ile tuz (kaya tuzu) katmak balık açısından faydalıdır. Bu şekilde hastalıklara karşı direnci artırılabilir. Hazır yeri gelmişken, moli ile ilgili çok ilginç bir bilgiyi burada sunmak faydalıdır: Moli, deniz akvaryumuna ilk başlayanlar tarafından da kullanılmaktadır. Az tuzlu sularda da yaşayabilmesi sonucu, yeni kurulmuş bir tuzlu su akvaryumunda suyu hazırlayıcı bir canlı olarak bu tanklara salınmaktadır.

Çok çeşitli türleri geliştirilmiş ve bu göz alıcı varyeteler akvaryum dünyasında yerlerini almışlardı. Bu varyetelerden en bilinenleri: Siyah (arap-black), aykuyruk, albino, gümüş, dalmaçya, balon, sarı (altın), leopar varyeteleridir. Burada balon moli konusunda kısa bir bilgi vermek yerinde olur: Balon moli bir mutasyon ürünüdür.

Molile balıkları oldukça doğurgan balıklardır. Ortalama 45 günde bir, 25-50 arası yavru verirler. Genellikle kendi yavrularına zarar vermezler. Bu yüzden, akvaryumda başka balık çeşitleri yoksa doğum ana tank içinde gerçekleşebilir. Ama başka balık türleri varsa hamile balık, küçük bir üretim tankına alınmalıdır. Burada önemli olan nokta; hamile balığın konduğu tankın ısısı ile ana tankın ısısı farklı olmamalıdır.

Moli üretimi için bazen yavruluk kullanılsa da bu moliler için sakıncalı olabilir. Yavruluğun içinde strese giren anne balık erken doğum yapabilir, ölü doğum yapabilir, kendisi bile ölebilir. Bu yüzden yavruluk kullanımı bu balıklarda tavsiye edilmemektedir.

Yeni doğan moliler oldukça iri yapılıdırlar. Artemia ve spiriluna yosunu ile beslenebilirler. Birkaç hafta sonra yavru molilerere  bitkisel ağırlıklı yemler vermeye başlayabilirsiniz. 5-6 aylık olduklarında üremeye hazır hale gelirler.

Moliler, yemleme konusunda sorun yaşatmasa da bitkisel ağırlıklı beslenmelidir. Moli balıkları oldukça iyi bir yosun yiyicisidirler ve bu sebeple akvaryumdaki yosunlaşmaları bir nebze olsun engellerler. Et ürünleri bu balıklar için faydadan çok zarar getirir. Özellikle hassas yapıları göz önünde bulundurularak tubifex türü yemler kesinlikle verilmemelidir. Et ağırlıklı beslendikleri taktirde ömürleri azalır, hastalıklara yakalanabilirler. Bunların yerine spiriluna yosunu ve çeşitli diğer yenilebilir yosunlar, haşlanmış ıspanak verilebilir. Bitkisel ağırlıklı beslenseler de genellikle akvaryum bitkilerine zararları olmaz. Bunlar zaten bol bitkili akvaryumlarda bakılmalıdır.

Moliler, yakın akrabaları olan bazı balıklarla melezleşebilirler ve yavru alınabilir. En yakın akrabaları velifera, gambusya ve lepistestir.Moliler oldukça barışçıl olduklarından lepistes, velifera, plati, kılıçkuyruk gibi poeciliidae üyeleri ile bir arada bulunabilirler. Labirent balıkları, sakin çiklit türleri, neon tetra, zebra balığı da bunlarla iyi arkadaşlık eder. Corydoras cinsleri, otocinclus, ancistrus, vatoz gibi balıklar da bunlarla bir arada güvenle barındırılabilirler.

Hangi balıklarla bir arada bulundurulmamalıdırlar? Saldırgan ve iri yapılı balıklarla bir arada bulundurulmamalıdırlar.

Kılıçkuyruklar platinin çok yakın akrabasıdır. Bu balıkların anavatanı Orta Amerika’nın tatlı sularıdır. İnce uzun balıklardır. Erkekleri kuyruk hariç 10 cm. ve dişileri 12 cm. kadar büyüyebilir. Erkekler dişilerden daha ince yapılıdır ve gonopodları vardır. ayrıca erkeklerin kuyruklarının alt kısmı kılıç şeklinde uzamıştır. Kuyruklarıyla beraber erkeklerin boyu 15 cm. olabilir.

Kılıçkuyrukların doğal örnekleri kahverengi ve yeşil renkli olmasına karşın seçici üretim yöntemleri ve melezleştirme çalışmaları sonucunda çok çeşitli ırklar elde edilmiştir. En bilinen çeşitleri şunlardır: Fantom, gümüş, sarı, calico, tuxedo, siyah, yeşil, kırmızı, sarı, albino, lirkuyruk varyeteleridir.20-26° C sıcaklıktan hoşlanırlar. Suyun pH’ı 6-8 arasında olmalıdır. en az 80 litrelik bir akvaryumda ve grup halinde bakılmaları önerilir. Kılıçkuyruklar bitkili akvaryumları severler.

Diğer poeciliidae üyeleri gibi kılıçkuyruklar da grup balıklarıdır. Akvaryumda en az 4-6 bireyden oluşan bir grup halinde bakılmalıdırlar. Grup, 1 erkeğe 5-6 dişi düşecek şekilde ayarlanmalıdır. Akvaryum 80 litreden küçükse grupta sadece 1 erkeğin bulundurulması gerekir çünkü baskın erkek diğerlerini hırpalar. 4 erkek balık koymak daha doğru olur çünkü baskın erkeğin saldırganlığı dağılabilir.

Kılıçkuyrukların ilginç özelliklerinden birisi de dişilerin erkeğe dönüşmesi özelliğidir. Yaşadıkları ortamda erkek kılıçkuyruk bulunmuyorsa baskın olan dişi kısa sürede erkeğe dönüşür. Bazen de hastalık atlatmış ve yaşlanmış dişiler durup dururken erkeğe dönüşebilir.

Erişkin bir kılıçkuyruk dişisi ortalama her ay 20-100 arasında yavru verebilir. Yavruları kesinlikle erişkinlerden ayırmak gerekir, av olabilirler. Hamile balığın yavruluğa konması genelde tavsiye edilmez. Strese girip kendisine zarar verebilir. Bunun yerine küçük ve bol bitkili bir üretim tankı kullanılabilir. Bitki bulunmazsa rafya kullanılmalıdır.

Yavrular artemia ile beslenmelidir. 3-4 aylıkken üremeye hazır hale gelirler.

Kılıçkuyruk konusunda dikkat edilmesi gereken belki de en önemli nokta, akvaryumun üzerinin kapatılmasıdır. Akvaryumun üzeri hava alabilecekleri ama dışarı atlamalarını engelleyecek şekilde kapatılmalıdır. Bu balıklar sıklıkla tanktan dışarı atlayabilirler.

Yakın akrabaları ile melezleşebilen kılıçkuyrukların varyetelerinin oluşturulmasında platiler önemli bir paya sahiptir. Piyasada bulunan birçok kılıçkuyrukta plati genleri vardır. Aynı şekilde, piyasadaki platilerde de kılıçkuyruk genleri olduğundan daha önce bahsedilmişti.

Lepistes, plati, moli, velifera gibi poeciliidae balıkları kılıçkuyruklara iyi birer arkadaş olabilirler.

Çeşitli tetra türleri, labirent balıkları ve küçük yapılı çiklitler de kılıçkuyruklarla beraber beslenebilirler. Bunun dışında corydoras cinsleri, otocinclus, ancistrus, vatoz gibi balıklar ve labeo türleri de kılıçkuyrukların bulundukları akvaryumlarda güvenle bulundurulabilirler.

İstisnai durumları olsa da scalare ile bir arada bulunmaları sakıncalı olabilir. Kılıçkuyruklar, bunlara karşı çok saldırgan bir tutuma girebilirler. Aynı şekilde kılıç kuyruklar  japon balığı ile bir arada beslenmeleri de sakıncalıdır. Bunların dışında, çok iri yapılı ve etçil balıklarla da bir arada bulundurulmamalıdır.

  canlı doğuran balıklardan biri de moly balığıdır.

Moliler (Poecilia latipinna) Kuzey Amerika’nın güney doğusu ile Sakin nehirler ve nehrin denizle buluştuğu bölgelerde, tatlı, acı, hatta tuzlu sularda yaşarlar.
Kuru yemler, yosunlar, kaliteli dondurulmuş tübifex kurdu içermeyen yemlerden hoşlanırlar.
Barışçıl balıklardır.Kendi türleri ile üreme dönemlerinde hafif çatışmalar yaşayabilirler. Erkekler daha küçük boyutlu olur. Dişilerde gonopod bulunmaz.
Canlı doğum ( Yumurtanın balığın karnından ayrıldıktan hemen sonra yırtılması ile) yaparlar. 60 civarında yavru dünyaya getirirler.
Akvaryumunuz 20-28 C olursa balıklar hoşça vakit geçirebilirler.En Fazla 12 cm’e kadar ulaşırlar.
 Akvaryumların üst-orta kesimlerini dolduran ve hareketli davranış biçimleriyle dikkat çeken tropik balıklardır. Yem konusunda seçici olmamakla birlikte biyolojik ortamın oturmasıyla kayalarda, bitkilerde oluşan yosunlarıda iştahla tüketirler. Ilımlı bir balık olması nedeniyle diğer barışcıl tropik balıklarla yaşatılabilir. Cinsiyet ayrımı balıkların alt bölümlerinde bulunanan yüzgeçleri sayesinde yapılır. Alt bölümlerinde ince uzun çıkıntıları (gonopodları) bulunan molly erkektir. Dişilerin karın bölgesinde ise üçgen şeklinde alt yüzgeç bulunur. Ani sıcaklık değişimlerine ve soğuğa fazla dayanıklı değildirler, yaşanabilecek sorunların başında beyaz benek ve mantar bulunur. Akvaryum suyuna 50 litreye bir çay kaşığı tuz atmak direnç kazanmaları için faydalı olur. Lepistes, Plati gibi balıklara oranla yetiştirilmesi birazcık daha zordur.

                      Velifera(Poecilia velifera)

 Molinin çok yakın akrabası olan bu balık, aslında bir cins  iri molidir. Bazı özellikleri ile molilerden ayrılırlar. Anavatanı Orta Amerika’ nın tatlı ve yarı tuzlu suları olan velifera, ırmakların denize döküldüğü yerlerde yaşadıkları için tuzlu suya da adapte olmuşlardır. Bu yüzden bulunduklar akvaryumun suyuna 10 litreye 2-4 ay kaya tuzu atmak gerekir. Erkekleri 5-7, dişileri 7-10 cm. civarındadır. Erkekleri gonopodlar sayesinde dişilerden ayrılır. Ayrıca erkeklerinin yelken gibi son derece gösterişli sırt yüzgeçleri vardır. Bu sırt yüzgeçlerinin düzügün gelişebilmesi için yüksek bir akvaryuma (en az 40 cm.) ihtiyaç duyarlar, aksi halde sırt yüzgeçleri gelişemez. 24-28 derece sıcaklığı severler. pH 6-8 arasnda olmaldır. Bol akıntılı suları severler. En az 80 litrelik ve yüksekçe (40 cm. ve yukarsı) bir akvaryumda bakılmaları gerekir. Bol bitkili akvaryumlardan hoşlanrlar.En az 5-6 bireylik bir grup halinde bakılmaları önerilir. Bakımı biraz tecrübe gerektiren bu balığın üretimi kolay olsa da diğer poecilialara göre daha zordur. Yemleme konusunda sıkıntı yaşatmazlar. Bunlarda da yosun bulunmadığı taktirde haşlanmış ıspanak yaprağı verilebilir. Veliferanın üretimi diğer poecilialara  göre biraz zordur. Dişiler 2 ayda bir ortalama 10-50 arasnda yavru dünyaya getirir. Yavrular oldukça iridir. Kendi yavrularına zarar vermezler. Bulundukları akvaryumda başka türden balıklar yoksa doğum yapmak üzere olan dişiyi ayrmaya gerek yoktur. Eğer bulunduklar akvaryumda başka türden balıklar varsa doğum yapmak üzere olan dişiyi 20 litrelik bir tanka almak gerekir. Moliler gibi bunlar da yavruluklarda üretilmemelidirler; ölü doğum olabilir, yavrular erkek doğabilir ve hamile balık stresten dolayı kaybedilebilir. 6 aylık olduklarında üremeye hazır hale gelirler.